Het is een fenomeen dat vaak in het nieuws terugkomt en veel schade aan kan richten: orkanen. Maar wat houdt het precies in en hoe ontstaat het? Een orkaan is een heftige storm die harder waait dan 117 km/uur en ontstaat boven warm oceaan- of zeewater. Er zijn verschillende namen voor het fenomeen wanneer het in een bepaald gebied ontstaat. Zo wordt het in de Atlantische Oceaan, het oostelijke deel van de Grote Oceaan, de Caribische zee en de Golf van Mexico een orkaan genoemd. In het westelijke deel van de Grote Oceaan wordt het een tyfoon genoemd en boven de Indische Oceaan en het zuidelijk deel van de Stille Oceaan heet het een cycloon.
Hoe ontstaan orkanen?
Orkanen ontstaan dus op zee. Op plekken waar de temperatuur van het zeewater hoger dan 26,5 graden is stijgt de warme lucht op. Doordat deze lucht in aanraking komt met koude lucht ontstaan er onweerswolken en een lagedrukgebied. Vervolgens gaat het draaien en harder waaien door zijwaartse wind. Omdat veel van het warme water verdampt, gaat het regenen. Vervolgens ontstaat het oog van de orkaan, dit is een windstil lagedrukgebied. Het oog wordt gevormd doordat de regen naar de buitenkant van de orkaan wordt gedreven. Een orkaan beweegt zich altijd voort en daardoor heeft het een brandstof nodig: de warme lucht van de zee. Op het land neemt de kracht van de orkaan dus af, maar wanneer een orkaan lang boven warm zeewater beweegt, neemt de kracht toe.
Het orkaanseizoen
Orkanen zijn er niet het hele jaar. Ze ontstaan boven verschillende Oceanen in bepaalde periodes. Er zijn grote verschillen in orkaanseizoenen.
Gebied
Noordwesten van de Stille Oceaan
Noordoosten van de Stille Oceaan
Zuidwesten van de Stille Oceaan (Australië)
Noorden van de Indische Oceaan
Zuiden van de Indische Oceaan
Noorden van de Atlantische Oceaan
Start seizoen
april
mei
november
april
november
juni
Eind seizoen
januari
november
april
december
april
november
Waar komen orkanen voor?
Orkanen komen het meest voor in het westen van de Stille Oceaan, dus aan de oostkusten van Azië. Aan de westkust van Amerika zijn er meer orkanen dan aan de oostkust, maar ook daar komt het regelmatig voor. Dit komt doordat de koude pool lucht boven Amerika botst met de tropische lucht uit het zuiden. Ook tussen Oceanië en zuidoost Afrika vormen zich veel orkanen. In Nederland en het grootste deel van Europa is er geen kans op orkanen omdat er geen grote temperatuurverschillen zijn.
Orkaan of tornado?
Orkanen en tornado’s worden vaak met elkaar verward. Toch zit er een groot verschil tussen de twee fenomenen. Een orkaan is een heftige storm die meerdere dagen tot twee weken kan duren. In tegenstelling tot een orkaan duurt een tornado meestal niet langer dan een uur. Een tornado komt voort uit een onweerswolk in de vorm een ronddraaiende kolk en bestaat uit lucht. Zo’n kolk kan veel schade veroorzaken op een klein gebied, terwijl een orkaan een oppervlakte van ongeveer 200 tot meer dan 900 kilometer.
Lees ook: Tornado’s